Astronomowie wykryli najdalszy jak dotąd szybki błysk radiowy

Międzynarodowy zespół badawczy dostrzegł odległy sygnał kosmicznego promieniowania radiowego trwający krócej niż milisekundę. Ten „szybki błysk radiowy” (ang. fast radio burst, w skrócie FRB) jest najdalszym wykrytym do tej pory. Jego źródło zostało ustalone przez Bardzo Duży Teleskop (VLT) należący do Europejskiego Obserwatorium Południowego (ESO). Okazała się że jest w galaktyce tak odległej, że jej światło potrzebuje ośmiu miliardów lat, aby do nas dotrzeć. Ten szybki błysk radiowy jest także jednym z najbardziej energetycznych spośród kiedykolwiek zaobserwowanych – w małym ułamku sekundy uwolnił energię odpowiadającą całkowitej emisji od Słońca przez ponad 30 lat.

Odkrycie błysku radiowego o nazwie FRB 20220610A zostało dokonane w czerwcu ubiegłego roku przez radioteleskop ASKAP w Australii i wyraźnie pokonało o 50 procent poprzedni rekord odległości będący na koncie grupy badawczej.

Używając sieci anten ASKAP byliśmy w stanie precyzyjnie ustalić skąd nadszedł rozbłysk. Następnie wykorzystaliśmy VLT w Chile, aby znaleźć galaktykę macierzystą. Okazało się, że jest starsza i bardziej oddalona niż inne znane źródła FRB. Prawdopodobnie należy do małej grupy łączących się galaktyk.mówi Stuart Ryder, astronom z Macquarie University w Australii, współkierujący badaniami, których wyniki opublikowano dzisiaj w Science.

Odkrycie potwierdza, że szybkie błyski radiowe FRB mogą być wykorzystywane do mierzenia „brakującej” materii pomiędzy galaktykami, dając nową metodę na „ważenie” Wszechświata.

Aktualne sposoby szacowania masy Wszechświata dają sprzeczne wyniki i stanowią wyzwanie dla modelu standardowego w kosmologii. „Jeśli zsumujemy ilość zwykłej materii we Wszechświecie – atomów, z których jesteśmy zbudowani – okazuje się, że brakuje ponad połowy tego co powinno obecnie istnieć” wskazuje Ryan Shannon, profesor na Swinburne University of Technology w Australii, który współkierował badaniami.

Sądzimy, że brakująca materia skrywa się w przestrzeni pomiędzy galaktykami, ale może być tak gorąca i rozmyta, że niemożliwe jest jej zobaczenie przy pomocy zwykłych metod.

Szybkie błyski radiowe wykrywają tę zjonizowaną materię. Nawet w przestrzeni, która jest prawie idealnie pusta, mogą ‘zobaczyć’ wszystkie elektrony, a to pozwala nam zmierzyć ile materii jest pomiędzy galaktykami.tłumaczy Shannon.

Szukanie odległych szybkich błysków radiowych FRB jest kluczowe do dokładnego zmierzenia brakującej materii we Wszechświecie, jak pokazał to nieżyjący już australijski astronom Jean-Pierre (“J-P”) Macquart w 2020 roku.

J-P pokazał, że im dalej znajduje się szybko błysk radiowy, tym więcej rozmytego gazu pomiędzy galaktykami ujawnia. Jest to znane jako ‘związek Macquarta’. Niektóre z najnowszych szybkich błysków radiowych wydają się jednak łamać to powiązanie. Nasze pomiary potwierdzają, że ‘związek Macquarta’ działa na dystansie ponad połowy znanego Wszechświata.mówi Ryder.

O ile nadal nie wiemy co powoduje te masywne rozbłyski energii, publikacja potwierdza, że szybkie błyski radiowe są powszechnymi zdarzeniami w kosmosie i że będziemy w stanie używać ich do wykrywania materii pomiędzy galaktykami aby lepiej zrozumieć strukturę Wszechświata.mówi Shannon.

Wyniki pokazują granicę, jaka jest obecnie osiągalna teleskopami, ale astronomowie wkrótce będą mieli narzędzia pozwalające na wykrywanie jeszcze starszych i odleglejszych błysków, ustalania ich galaktyk macierzystych i mierzenia brakującej materii we Wszechświecie. Międzynarodowe Square Kilometre Array Observatory (SKAO) buduje dwa radioteleskopy w RPA i Australii, które będą w stanie znaleźć tysiące szybkich błysków radiowych, w tym bardzo odległe, niemożliwe do wykrycia aktualnymi urządzeniami. Ekstremalnie Wielki Teleskop (ELT) o średnicy 39 metrów jest w trakcie budowy przez ESO na chilijskiej pustyni Atakama. Będzie on jednym z niewielu teleskopów zdolnych do badania galaktyk macierzystych położonych jeszcze dalej niż FRB 20220610A.

info: ESO.org

______________________
Spodobał Ci się wpis ? To postaw kawę


Zostań Patronem !

_______________________
Informacje bezpośrednio na Twoją skrzynkę mailową